مبارزه با آفت بید سیب زمینی

آفـت بید سیب زمینی تقریبـا از تمــامی گیاهــان خانواده سولاناسه تغذیه می‌کنـد و از جمله میزبانان آن علاوه بر سیب زمینی ، بادمجان ، گوجه فرنگی و فلفل هستند.

بید سیب زمینی

سیب زمینی مهم ترین ماده غذایی غیر غله دنیاست و در سال 2017 سطح زیر کشت و تولید سیب زمینی در دنیا به ترتیب بیش از 19.3 میلیون هکتار و 388.2  میلیون تن بوده و در سال 1396 سطح زیر کشت و تولید سیب زمینی در ایران به ترتیب بیش از 146.5 هزار هکتار و 1/5.1 میلیون تن بوده است.

بید سیب زمینی پروانه اي است که موطن اصلی آن مناطق معتدل ونیمه گرمسیري آمریکا است. این آفت در بسیاري از نقاط جهان از جمله نواحی جنوب اروپا، شمال و جنوب آفریقا، هند واسترالیا توسط نقل و انتقال غده هاي آلوده گسترش یافته است. ایـن آفـت تقریبـا از تمــامی گیاهــان خانواده Solanaceae تغذیه می‌کنـد و از جمله میزبانان آن علاوه بر سیب زمینی ، بادمجان ، گوجه فرنگی و فلفل هستند.

بید

بید

مشخصات آفت بید سیب زمینی

حشره کامل این آفت شـب پـره اي اسـت که عرض بدن با بالهاي باز 15-10 میلـی متر می باشد. بالها باریـک و به رنگ قهـوه اي تا خاکستري روشـن هسـتند کـه روي آنها نقـاط تیـره سـیاه رنگی وجـود دارد و حاشیه بالهاي عقبی ریشکدار است. لاروها برنگ سفید وقسمت سر سیاه رنگ هستند. در مواردي لاروها در قسمت پشـتی صورتی تا خاکستري مایل به صورتی هستند.

نحوه خسارت بید سیب زمینی

بید سیب زمینی یکی از آفـات خطرنـاك سـیب زمینـی بــویژه در انبــار اســت و در بسیاري از مناطق معتـدل و گرمسـیر دنیـا انتشار دارد. بیشـترین خسـارت آن حفـر کانال در غده ها است. در ابتداي فعالیـت آفت در مزرعه، لاروها بصـورت مینـوز در سطح برگ میزبان خسـارت مـی زننـد. در مراحل بعدي و هنگام تشکیل غده هـا بـا ایجاد تونل در غده ها باعث می‌شـوند نـه تنها بازار پسندي غده ها از بین برود بلکـه کیفیت غذایی سیب زمینی نیز کاهش یابد. همچنین روي توان جوانه زنی غـده هـاي بذري نیز اثر گذاشته و فعالیـت قارچهـاي  بیماریزا را تشدید می‌کنند. پس از برداشت محصول فعالیت آفت در انبار روي غده ها ادامه می‌یابد. در منطقه جیرفت و کهنوج این آفت بیشتر در کشـت دوم سـیب زمینـی فعالیـت دارد البته در صـورت تـاخیر در برداشـت طـرح اسـتمرار ســیب زمینــی و گرمــی هــوا در ماههـاي بهمـن و اسـفند خسـارت قابـل توجهی روي غده ها در مزرعه ایجاد مـیشود.

بید

بید

روش های کنترل آفت بید سیب زمینی

استفاده از ارقام مقـاوم ماننـد سـانته و ساتینا و رعایت عمق کشت 15 سانتی متر

استفاده از غده هاي سـالم و عـاري از آلودگی به بید سیب زمینی

جمع آوري و حذف بقایاي آلوده به بید سیب زمینی و رعایت تناوب زراعی

خاکدهی پاي بوته ها (در دو نوبت، یکـی همزمان یا بعد از خروج سـاقه از خـاك و مرحلـه دوم قبل از ایجاد پوشش کامل در مزرعه)

تنظیم دور آبیاري و جلوگیري از سله بستن خاك

شکار و انهدام شپ پره ها بوسیله تلـه هاي نـوري و فرمـونی (در روش نصـب تلـه فرمونی در مزرعه، 30 تله بـه ازاء هر هکتار مورد نیاز است.

یـخ اَب زمسـتانه در منـاطق معتـدل و سردسیر

نگهداري غده ها در انبـار و در دمـاي کمتر از 10 درجه سانتی گراد ( بین تـا 6 4 درجه سانتی گراد) انجام شود.

نصب تــوري ضـد حشـره در منافـذ ورودي هوا به داخل انبار

تنظیم تاریخ کشت و کاشت ارقام زود رس

استفاده از پیرترین 3 کیلوگرم در تن برای ضد عفونی غده های بذری در انبار

استفاده از زنبور براکون

منبع

بید سیب زمینی- سمیه رنجبر-علی خوشنام-1386